Hüsamettin İnanc: “Cənubi Qafqaz yeni enerji və tranzit mərhələsinə daxil olur”

ABŞ-ın vitse-prezidenti G.D. Vensin səfəri ilə Cənubi Qafqazda yeni bir geosiyasi mərhələnin konturları daha aydın görünməyə başlayıb. Region tədricən daha müstəqil, çoxtərəfli və balanslı xarici siyasət xətti üzərində formalaşan yeni inkişaf mərhələsinə daxil olur.

Bunu "The Daily Baku" - ya türk ekspert Hüsamettin İnanç bildirib.

Ekspert qeyd edib ki, son illərdə Cənubi Qafqaz ölkələri öz təhlükəsizlik, iqtisadi və nəqliyyat maraqlarını daha geniş coğrafi çərçivədə dəyərləndirməyə başlayıblar. Bu yanaşma regionun qapalı siyasi məkan olmaqdan çıxaraq, qlobal ticarət, enerji və tranzit şəbəkələrinin mühüm hissəsinə çevrilməsinə şərait yaradır.

Hüsamettin İnancın fikrincə, ötən il avqustun 8-də Vaşinqtonda Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin bir araya gəlməsi regionda yeni dialoq mühitinin formalaşmasına mühüm töhfə verib. Həmin görüşdən sonra əldə olunan razılaşmalar real addımlarla müşayiət olunub və bu, qarşılıqlı etimadın möhkəmlənməsi baxımından əhəmiyyətli mərhələ hesab edilə bilər.

Ekspert vurğulayıb ki, Zəngəzur dəhlizi və “Tramp yolu” kimi tanınan layihələr artıq təkcə siyasi müzakirə mövzusu deyil, həm də konkret iqtisadi və infrastruktur layihələri kimi icra mərhələsinə keçib. Azərbaycan və Ermənistan bu istiqamətdə ciddi investisiyalar həyata keçirib və layihənin tamamlanmasına doğru irəliləyiş aydın şəkildə görünür.

Hüsamettin İnanc bildirib ki, Zəngəzur dəhlizi Asiya ilə Avropa arasında nəqliyyat və enerji axınlarının təhlükəsiz və davamlı şəkildə təmin olunmasında mühüm rol oynaya bilər. Bu dəhliz təkcə regional ölkələr üçün deyil, eyni zamanda qlobal ticarət zəncirləri üçün də əlavə imkanlar yaradır.

Ekspertin sözlərinə görə, Orta Dəhlizin güclənməsi türk dünyası ölkələri arasında iqtisadi əlaqələrin dərinləşməsinə, ticarət dövriyyəsinin artmasına və zamanla siyasi dialoqun daha institusional xarakter almasına xidmət edəcək. Bu proses regionda əməkdaşlıq mühitini gücləndirən əsas amillərdən biri kimi çıxış edir.

Hüsamettin İnanc qeyd edib ki, Avropanın enerji təhlükəsizliyi baxımından yeni və etibarlı marşrutlara ehtiyacının artması Azərbaycan üzərindən keçən enerji və tranzit yollarının əhəmiyyətini daha da artırır. Bu marşrutlar həm istehsalçı, həm tranzit, həm də istehlakçı ölkələr üçün qarşılıqlı fayda prinsipi əsasında formalaşır.
Ekspert əlavə edib ki, ticarət və enerji layihələrinin genişlənməsi siyasi münasibətlərə də müsbət təsir göstərir, çünki iqtisadi qarşılıqlı asılılıq sülh və sabitliyi daha cəlbedici edir. Bu yanaşma regionda uzunmüddətli əməkdaşlıq üçün möhkəm zəmin yaradır.

Hüsamettin İnancın fikrincə, Cənubi Qafqaz artıq yalnız regional əhəmiyyət daşıyan məkan deyil, eyni zamanda qlobal enerji və logistika xəritəsində mühüm yer tutur. Azərbaycan bu prosesdə həm təşəbbüskar, həm də əlaqələndirici rol oynayaraq regionun inkişafına töhfə verir.

Ekspert vurğulayıb ki, yaxın perspektivdə Qazaxıstan, Gürcüstan və digər region ölkələrinin də bu proseslərdə daha fəal iştirakı Cənubi Qafqazın tranzit və iqtisadi imkanlarını genişləndirəcək. Bu isə bölgədə sülhün və sabitliyin iqtisadi əsaslar üzərində möhkəmlənməsinə xidmət edəcək.

Hüsamettin İnanc yekunda bildirib ki, bütün bu proseslər Azərbaycanı türk dünyasında yüksələn əməkdaşlıq mərkəzinə çevirir: "Orta Dəhlizin funksionallığını artırır və regionu qlobal ticarət və enerji axınlarının ayrılmaz hissəsinə çevirir. Məhz bu amillər Cənubi Qafqazda uzunmüddətli və dayanıqlı sülh üçün real imkanlar yaradır və bölgə üçün müsbət geosiyasi transformasiyanın əsasını qoyur."