ABŞ prezidenti Donald Tramp İran hakimiyyət orqanlarını bu ölkədə dekabr ayında etiraza başlayan nümayişçilərin öldürüləcəyi təqdirdə İrana zərbə endirəcəyi ilə hədələmiş, "yardımın yolda olduğunu" bildirərək nümayişçiləri etirazlarını davam etdirməyə çağırmışdı. Lakin İran hakimiyyət orqanları bu təhdidlərə məhəl qoymayaraq, çoxlu sayda nümayişçini öldürüb və etirazları böyük ölçüdə yatırıb.
ABŞ və İran arasında müəyyən diplomatik təmaslar olmuş, Tramp daha sonra İranın 800 nəfər nümayişçinin edamını ləğv etdiyini bildirərək buna görə hətta təşəkkür etmişdir. Göründüyü kimi, Tramp ən azı hazırkı mərhələdə iddialarını xeyli aşağı salıb.
Bir sıra müşahidəçilər baş verənləri Barak Obamanın vaxtilə Suriya prezidenti Bəşər Əsədi kimyəvi silahdan istifadədən çəkindirmək üçün müəyyən etdiyi məşhur “qırmızı xətt”lə müqayisə etmişlər. Xatırladaq ki, Suriya hökuməti həmin vaxt Obamanın təhdidlərinə məhəl qoymayaraq kimyəvi silahdan istifadə etmişdi.
Hazırda İranda etirazların səngiməsi və prezident Trampın 800 iranlının edamının qarşısını almasını uğur kimi qələmə verməsindən sonra ilk baxışda müharibə riski azalmış görünür. Lakin həm Xamenei, həm də Tramp yanvarın 17-də bir-birilərinə qarşı sərt ittihamlar səsləndirmişlər. Tramp İran rəhbərliyinin dəyişməli olduğunu bildirib.
Bundan əlavə, ABŞ-ın bölgəyə qoşun yığmağa başladığı barədə xəbərlər yayılmaqdadır. ABŞ-ın “Abraham Lincoln” təyyarədaşıyan gəmisinin daxil olduğu donanma zərbə qrupunun təxminən yanvarın 25-də regiona çatacağı gözlənilir. Eyni zamanda, ABŞ Hərbi Hava Qüvvələri bir eskadrilya F-15 təyyarəsini İordaniyaya göndərib.
Ehtimal etmək olar ki, ABŞ-ın etirazların ən aktiv mərhələsində zərbə endirməməsinin əsas səbəbi həmin vaxt regionda kifayət qədər hərbi qüvvəsinin olmaması idi. Ən əsası, ABŞ-ın İrana müdaxilə edəcəyi halda, Venesueladakı kimi sadəcə rəhbərliyin dəyişdirilməsi, yoxsa tam rejim dəyişikliyi ssenarisinə üstünlük verəcəyi hələ aydın deyil.
The Daily Baku redaksiyası
© 2026 The Daily Baku. Bütün hüquqlar qorunur.